Bilmeniz Gerekenler

Genellikle 8–12 saatlik açlık istenir; kesin süre yapılacak teste göre belirlenir. Bu sürede yemek yememeli ve su dışında içecek tüketmemelisiniz. Açlığı belirtilenden daha uzun sürdürmek sonuçların daha doğru olmasını sağlamaz.

Aksi belirtilmedikçe sade su içebilirsiniz. Açlık istenen testlerden önce şekersiz olsa bile çay, kahve, meyve suyu ve diğer içecekleri tüketmeyiniz. Sıvı kısıtlamanız varsa doktorunuzun önerisine uyunuz.

Ne tükettiğinizi ve saatini numune alınmadan önce bildiriniz. Testin türüne göre örnek alınabilir veya başka bir zamana planlanabilir. Açlık durumunuzu doğru paylaşmanız, sonucun doğru yorumlanmasına yardımcı olur.

İlaçlarınızı kendi kararınızla kesmeyiniz veya dozunu değiştirmeyiniz. Bazı testlerde ilacın alınma saati önemlidir. İlaçlarınızın adını, dozunu ve son kullanım saatini bildiriniz; numune ile ilaç zamanlamasını önceden doktorunuz veya laboratuvarımızla netleştiriniz.

Evet. Vitaminler, bitkisel ürünler ve takviyeler bazı sonuçları etkileyebilir. Özellikle saç ve tırnak ürünlerinde bulunan biotin (B7 vitamini), bazı testlerde yanlış yüksek veya düşük sonuçlara neden olabilir. Kullandığınız ürünleri ve dozlarını bildiriniz; ara verilmesi gerekip gerekmediği teste göre belirlenir.

Evet. Diyabet tedavisi kullananlarda, gebelerde, çocuklarda ve açlığı zor tolere eden kişilerde hazırlık bireysel olarak planlanmalıdır. Özellikle insülin veya kan şekerini düşüren ilaç kullanıyorsanız açlık ve ilaç saatini önceden doktorunuzla görüşünüz. Açlık sırasında terleme, titreme veya belirgin halsizlik gelişirse sağlık personeline haber veriniz.

Evet. Test öncesinde yoğun egzersizden kaçınınız; alkol için teste özel talimatları öğreniniz. Açlık süresince sigara içmeyiniz ve sakız çiğnemeyiniz. Laboratuvara hızlı yürüyerek veya merdiven çıkarak geldiyseniz kan vermeden önce dinleniniz.

Evet. Numune alınmadan önce mümkünse yaklaşık 15 dakika oturarak dinleniniz. Fiziksel hareket, stres ve vücut pozisyonu bazı ölçümleri etkileyebilir. Kan alınırken elinizi sürekli sıkıp açmayınız; personelin yönlendirmesine uyunuz.

Bazı testlerde önemlidir. Hormon düzeyleri günün saatine veya adet döngüsüne göre değişebilir. Kortizol gibi testlerde örnek saati; bazı üreme hormonlarında ise adet günü dikkate alınır. Her hormon testi için aynı saat veya aynı adet günü geçerli değildir.

Kimlik belgenizi, varsa doktorunuzun test istemini, önceki ilgili sonuçlarınızı ve kullandığınız ilaçların listesini getiriniz. Gebelik taraması gibi özel testlerde ultrason raporu veya ek bilgiler gerekebilir. Randevu ve gerekli belgeleri gelmeden önce öğrenebilirsiniz.

Daha önce kan verirken bayılma, zor damar bulunması, kanama problemi veya kan sulandırıcı kullanımı varsa bildiriniz. Lateks, antiseptik veya yara bandı alerjinizi de paylaşınız. Serum takılı kolunuz, diyaliz fistülünüz, lenfödeminiz veya meme/koltuk altı ameliyatı öykünüz varsa uygun bölge seçimi için personele söyleyiniz.

Bunu işlem başlamadan önce belirtiniz. Gerektiğinde yatar pozisyonda kan alınabilir. İşlem sırasında bulantı, terleme, baş dönmesi veya göz kararması olursa hemen haber veriniz. Kendinizi iyi hissetmeden ayağa kalkmayınız.

Önce hangi testin yapılacağını öğreniniz; her idrar testi aynı şekilde toplanmaz. İdrar kültürü için genellikle temizlik sonrası, ilk kısmı tuvalete yapıp orta akım idrarı steril kaba almak gerekir. Kabın iç yüzeyine dokunmayınız. CYBH PCR testinde ise sabah ilk akım idrar istenebilir; laboratuvarın talimatını uygulayınız.

Laboratuvarın önerdiği numune kabını kullanınız; ev tipi kavanoz veya şişe kullanmayınız. Örneğe tuvalet suyu ve başka maddeler karışmasını önleyiniz. Örnek alma saatini kaydedip belirtilen sürede ulaştırınız. Saklama sıcaklığı ve teslim süresi teste göre değiştiğinden, örnek toplamadan önce bilgi alınız.

Başlamadan önce uygun kabı ve teste özel talimatları laboratuvardan alınız. Sabah ilk idrarı tuvalete yapıp saati kaydediniz. Bundan sonraki tüm idrarı, ertesi gün aynı saatte yapacağınız son idrar dahil, toplama kabında biriktiriniz. Bir örnek atlanır veya dökülürse laboratuvara bildiriniz; yeniden toplamak gerekebilir. Kapta koruyucu madde varsa dökmeyiniz ve saklama talimatlarına uyunuz.

Antibiyotik kullanımı kültür sonucunu etkileyebilir. Mümkün olduğunda örnek tedavi başlamadan önce alınır; ancak gerekli tedavi test için geciktirilmemelidir. Antibiyotiğe başladıysanız ilacın adını ve son doz saatini bildiriniz. İlacınızı kendi kararınızla kesmeyiniz.

Şeker yükleme, ilaç düzeyi ölçümü, nefes testi ve özel idrar analizleri için ön hazırlık veya belirli bir zamanlama gerekebilir. Gelmeden önce iletişime geçerek randevu, açlık, ilaç kullanımı ve işlem süresini öğreniniz.

Kolunuzu düz tutarak iğne giriş yerine temiz gazlı bezle 3–5 dakika, kanama durana kadar kesintisiz bası uygulayınız. Kan sulandırıcı kullanıyorsanız daha uzun süre gerekebilir. Bölgeyi ovalamayınız ve hemen ardından o kolla ağır yük taşımayınız. Kanama durmazsa veya belirgin şişlik, şiddetli ağrı ya da uyuşma gelişirse sağlık personeline başvurunuz.

Hayır. Referans aralığı dışındaki bir sonuç tek başına hastalık tanısı koydurmaz; aralık içindeki sonuç da her hastalığı dışlamaz. Sonuçlar yaşınız, belirtileriniz, ilaçlarınız ve diğer bulgularınızla birlikte doktorunuz tarafından değerlendirilmelidir. Önceki sonuçlarınızı paylaşmanız bu değerlendirmeye yardımcı olur.