
Τι είναι η σύφιλη;
Η σύφιλη είναι μια σεξουαλικά μεταδιδόμενη λοίμωξη που προκαλείται από το βακτήριο Treponema pallidum. Μεταδίδεται εύκολα με επαφή με τα έλκη που προκαλεί η νόσος. Όταν δεν αντιμετωπίζεται σωστά, οδηγεί σε σοβαρά προβλήματα υγείας.
Τρόποι μετάδοσης
Η σύφιλη μεταδίδεται με άμεση επαφή με τα έλκη (σκληρό έλκος) ενός ατόμου που πάσχει από τη νόσο. Αυτά τα έλκη μπορεί να εμφανιστούν στα εξωτερικά γεννητικά όργανα, στον κόλπο, στον πρωκτό, στο ορθό, στο στόμα και στα χείλη. Όπως και άλλες σεξουαλικά μεταδιδόμενες λοιμώξεις, μεταδίδεται με κολπική, στοματική και πρωκτική επαφή. Επιπλέον, μπορεί να περάσει από τη μητέρα στο μωρό κατά την εγκυμοσύνη και τον τοκετό.
Τρόποι πρόληψης
Εφόσον υπάρχει σεξουαλική επαφή, είναι απαραίτητο να χρησιμοποιούνται μέθοδοι προστασίας.
Συμπτώματα της σύφιλης
Τα συμπτώματα της σύφιλης εμφανίζονται σε τρία στάδια και στην αρχή είναι ήπια. Τα ευρήματα μπορεί να εξαφανίζονται προσωρινά και ο ασθενής να νομίζει ότι έχει θεραπευτεί.
Επειδή τα συμπτώματα της νόσου μιμούνται άλλες νόσους, η σύφιλη σε ορισμένους πολιτισμούς αποκαλείται «ο μεγάλος μιμητής».
Στο 1ο στάδιο της σύφιλης δηλαδή περίπου 3 εβδομάδες μετά την επαφή, γύρω από το γεννητικό όργανο όπου μολύνθηκε αρχικά το άτομο από το βακτήριο, σχηματίζεται συνήθως ένα ομαλό στις άκρες, ανώδυνο, κόκκινο εξόγκωμα (σκληρό έλκος). Σε αυτά τα εξογκώματα συχνά συνυπάρχει ψηλαφητός λεμφαδένας στη σχετική περιοχή. Σε περίπου 30% των ασθενών, αντίθετα με το συνηθισμένο, τα εξογκώματα μπορεί να είναι επώδυνα. Αν δεν αντιμετωπιστεί, τα εξογκώματα εξαφανίζονται μετά από περίπου 3-6 εβδομάδες. Ο ασθενής νομίζει ότι έχει θεραπευτεί, αλλά το βακτήριο πολλαπλασιάζεται και εξαπλώνεται στο σώμα.
Το 2ο στάδιο της σύφιλης κλασικά μπορεί να εμφανιστεί 6-10 εβδομάδες μετά το πρώτο στάδιο, ενώ σε ορισμένους ασθενείς μπορεί να μην εμφανιστεί καθόλου. Σε αυτό το στάδιο παρατηρούνται συμπτώματα που μοιάζουν με γρίπη:
Το πιο τυπικό εύρημα είναι ένα μη κνησμώδες δερματικό εξάνθημα που συχνά προσβάλλει τις παλάμες και τα πέλματα· μπορεί να παρατηρηθεί γενικευμένη διόγκωση των λεμφαδένων.
Μετά από αυτό το στάδιο η νόσος εισέρχεται στο λανθάνον στάδιο (στάδιο ύπνωσης). Δεν προκαλεί κανένα παράπονο στον ασθενή, αλλά η παρουσία της νόσου μπορεί να ανιχνευθεί με εξετάσεις αίματος.
Το 3ο στάδιο της σύφιλης εμφανίζεται περίπου 3-15 χρόνια μετά το πρώτο στάδιο. Το 3ο στάδιο της σύφιλης μπορεί να εκδηλωθεί με 3 διαφορετικές μορφές·
Κομμιακή σύφιλη
Σε αυτή τη μορφή μπορεί να εμφανιστούν στο δέρμα, στα οστά και ακόμη και σε ορισμένα εσωτερικά όργανα μαλακά, μεγάλα εξογκώματα που μοιάζουν με όγκους και ονομάζονται κόμμεα.
Νευροσύφιλη
Σε αυτή τη μορφή η νόσος επηρεάζει το νευρικό σύστημα. Προκαλεί παράλυση, απώλεια αίσθησης, άνοια, ψυχιατρικά προβλήματα και προβλήματα όρασης.
Καρδιαγγειακή σύφιλη
Αυτή η μορφή προσβάλλει την αορτή, το κύριο αγγείο που μεταφέρει το αίμα από την καρδιά στο σώμα, και οδηγεί σε ανευρύσματα της αορτής. Το 3ο στάδιο της σύφιλης μπορεί να είναι θανατηφόρο. Εάν μια έγκυος γυναίκα έχει σύφιλη, ο κίνδυνος πρόωρου τοκετού, δυσμορφίας και θανάτου του μωρού είναι πολύ μεγάλος.
Διάγνωση της σύφιλης
Για τη διάγνωση της σύφιλης λαμβάνεται εξέταση αίματος και δείγμα υγρού από το έλκος που ονομάζεται σκληρό έλκος. Στο πολύ πρώιμο στάδιο οι εξετάσεις αίματος μπορεί να είναι αρνητικές· αν η υποψία παραμένει, η εξέταση πρέπει να επαναληφθεί μετά από 2-3 εβδομάδες. Εάν η σύφιλη έχει προχωρήσει πολύ, λαμβάνεται εγκεφαλονωτιαίο υγρό για να ελεγχθεί αν έχει εξαπλωθεί στο κεντρικό νευρικό σύστημα.
Εάν υπάρχει υποψία σύφιλης, επειδή υπάρχει και κίνδυνος να έχει προσβληθεί το άτομο από άλλες σεξουαλικά μεταδιδόμενες λοιμώξεις, στην ίδια εξέταση αίματος γίνεται και έλεγχος για χλαμύδια, γονόρροια και HIV . Συνιστάται το άτομο να μην έχει σεξουαλική επαφή μέχρι να βγουν τα αποτελέσματα της εξέτασης. Η σύφιλη διαγιγνώσκεται με εξετάσεις αίματος (TPHA/TPPA/EIA και RPR/VDRL)· όταν δεν υπάρχει έλκος, ένα αρνητικό PCR δεν αποκλείει τη σύφιλη.
Θεραπεία της σύφιλης
Η θεραπεία της σύφιλης γίνεται με αντιβιοτικά αφού τεθεί η διάγνωση με εξετάσεις αίματος. Στη θεραπεία είναι σημαντική η χρήση του σωστού αντιβιοτικού, ωστόσο η θεραπεία δεν επανορθώνει τις βλάβες που προκάλεσε η λοίμωξη. Δηλαδή, για τις επιπλοκές της σύφιλης μπορεί να απαιτούνται άλλες θεραπείες.
Για να απαλλαγείτε από τη λοίμωξη, βεβαιωθείτε ότι παίρνετε όλα τα αντιβιοτικά σας όπως σας συνέστησε ο ιατρός σας, διαφορετικά αυτό το βακτήριο μπορεί να καταστεί ανθεκτικό στην αντιβιοτική θεραπεία. Η πενικιλίνη είναι το προτιμώμενο αντιβιοτικό για τη σύφιλη, γι' αυτό, αν γνωρίζετε ότι είστε αλλεργικός στην πενικιλίνη, φροντίστε να το αναφέρετε στον ιατρό σας.
Εάν έχετε σύφιλη, πρέπει να θεραπευτούν και οι σύντροφοί σας. Το να έχει περάσει κανείς σύφιλη δεν παρέχει προστασία έναντι της νόσου. Ακόμη και αν εφαρμοστεί επιτυχής και σωστή θεραπεία, το άτομο μπορεί να προσβληθεί ξανά από σύφιλη στο μέλλον.