Πακέτο Αναιμίας

1. Γενική αίματος
2. Σίδηρος
3. Ολική σιδηροδεσμευτική ικανότητα (TIBC)
4. Φερριτίνη
5. Βιταμίνη B12
6. Φυλλικό οξύ

Τι είναι η αναιμία;

Η αναιμία, κοινώς γνωστή ως «έλλειψη αίματος», είναι η κατάσταση κατά την οποία το επίπεδο αιμοσφαιρίνης στο αίμα είναι χαμηλότερο από το αναμενόμενο όριο για την ηλικία, το φύλο και την κατάσταση εγκυμοσύνης. Η αιμοσφαιρίνη είναι η πρωτεΐνη που βρίσκεται στα ερυθρά αιμοσφαίρια και μεταφέρει οξυγόνο στους ιστούς.

Η αναιμία μπορεί να προκαλέσει αδυναμία, εύκολη κόπωση, ωχρότητα, ζάλη, αίσθημα παλμών και δύσπνοια κατά την προσπάθεια. Η ήπια αναιμία μπορεί να εντοπιστεί σε αιματολογικές εξετάσεις χωρίς να προκαλεί συμπτώματα.

Δεν οφείλεται κάθε αναιμία σε έλλειψη σιδήρου. Εκτός από την έλλειψη σιδήρου, B12 ή φυλλικού οξέος, αναιμία μπορούν επίσης να προκαλέσουν η απώλεια αίματος, τα χρόνια νοσήματα, οι νεφρικές παθήσεις και κληρονομικές καταστάσεις όπως η θαλασσαιμία. Επομένως, είναι σημαντικό όχι μόνο να διαπιστωθεί η αναιμία, αλλά και να διερευνηθεί η αιτία της.

Ποιες εξετάσεις περιλαμβάνει το πακέτο αναιμίας;

1. Αιμοδιάγραμμα — Γενική αίματος

Η γενική αίματος αξιολογεί τα ερυθρά αιμοσφαίρια, τα λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια. Η αιμοσφαιρίνη (Hb) αποτελεί τη βασική παράμετρο για τη διαπίστωση της ύπαρξης αναιμίας.

Ο MCV, που εκφράζει τον μέσο όγκο των ερυθρών αιμοσφαιρίων, παρέχει πληροφορίες για την πιθανή αιτία της αναιμίας. Χαμηλός MCV μπορεί να παρατηρηθεί σε έλλειψη σιδήρου ή σε φορείς θαλασσαιμίας, ενώ υψηλός MCV σε έλλειψη B12 ή φυλλικού οξέος. Ωστόσο, ένας φυσιολογικός MCV δεν αποκλείει πλήρως αυτές τις ελλείψεις.

2. Σίδηρος ορού

Μετρά τον σίδηρο που κυκλοφορεί στο αίμα δεσμευμένος σε μια πρωτεΐνη μεταφοράς που ονομάζεται τρανσφερρίνη. Ο σίδηρος είναι απαραίτητος για την παραγωγή αιμοσφαιρίνης και τη μεταφορά οξυγόνου.

Ο σίδηρος ορού μπορεί να επηρεαστεί από την ώρα της ημέρας, τη διατροφή, τα συμπληρώματα σιδήρου και τις λοιμώξεις. Ο χαμηλός σίδηρος ορού από μόνος του δεν αρκεί για τη διάγνωση έλλειψης σιδήρου. Αξιολογείται μαζί με τη φερριτίνη και τη σιδηροδεσμευτική ικανότητα.

3. Ολική σιδηροδεσμευτική ικανότητα — TIBC

Δείχνει πόσο σίδηρο μπορούν να μεταφέρουν οι πρωτεΐνες του αίματος, κυρίως η τρανσφερρίνη.

Σε έλλειψη σιδήρου, η TIBC συνήθως αυξάνεται. Σε χρόνια φλεγμονή, ηπατικές παθήσεις ή διατροφικές διαταραχές μπορεί να είναι χαμηλή ή φυσιολογική. Επομένως, μια χαμηλή τιμή TIBC δεν σημαίνει πάντα έλλειψη σιδήρου.

Με βάση τον σίδηρο ορού και την TIBC μπορεί επίσης να υπολογιστεί ο κορεσμός τρανσφερρίνης. Η τιμή αυτή δείχνει ποιο ποσοστό της ικανότητας μεταφοράς σιδήρου χρησιμοποιείται.

4. Φερριτίνη

Η φερριτίνη είναι η βασική εξέταση που παρέχει πληροφορίες για τα αποθέματα σιδήρου του οργανισμού. Η χαμηλή φερριτίνη υποδηλώνει μείωση των αποθεμάτων σιδήρου. Έλλειψη σιδήρου μπορεί να εμφανιστεί ακόμη και πριν μειωθεί η αιμοσφαιρίνη.

Η φερριτίνη είναι επίσης μια πρωτεΐνη που μπορεί να αυξηθεί κατά τη διάρκεια λοίμωξης ή φλεγμονής. Επομένως, η φυσιολογική ή υψηλή φερριτίνη δεν αποκλείει πλήρως την έλλειψη σιδήρου, ιδιαίτερα σε άτομα με χρόνια νοσήματα.

5. Βιταμίνη B12

Η βιταμίνη B12 είναι απαραίτητη για την παραγωγή υγιών κυττάρων του αίματος και τη φυσιολογική λειτουργία του νευρικού συστήματος. Η έλλειψή της, εκτός από αναιμία, μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα όπως μούδιασμα και μυρμήγκιασμα στα χέρια και τα πόδια, προβλήματα ισορροπίας ή δυσκολίες μνήμης.

Η έλλειψη B12 μπορεί να εμφανιστεί και χωρίς αναιμία ή αυξημένο MCV. Σε οριακά αποτελέσματα ενδέχεται να χρειαστούν πρόσθετες εξετάσεις, ανάλογα με τα συμπτώματα.

6. Φυλλικό οξύ — Βιταμίνη B9

Το φυλλικό οξύ συμμετέχει στη σύνθεση του DNA και στην παραγωγή υγιών κυττάρων του αίματος. Έλλειψη μπορεί να προκύψει λόγω ανεπαρκούς διατροφής, δυσαπορρόφησης, ορισμένων φαρμάκων ή αυξημένων αναγκών.

Η έλλειψη φυλλικού οξέος μπορεί να προκαλέσει αναιμία στην οποία τα ερυθρά αιμοσφαίρια είναι διογκωμένα. Το φυλλικό οξύ και η B12 πρέπει να αξιολογούνται μαζί· η λήψη μόνο φυλλικού οξέος χωρίς προηγούμενη διερεύνηση για έλλειψη B12 μπορεί να διορθώσει την αναιμία και να συγκαλύψει την υποκείμενη έλλειψη B12.

Πώς ερμηνεύονται οι τιμές των εξετάσεων αναιμίας;

Τα διαστήματα αναφοράς μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με τη μέθοδο που χρησιμοποιείται, την ηλικία, το φύλο και την κατάσταση εγκυμοσύνης. Οι παρακάτω τιμές παρέχονται για γενική ενημέρωση· πρέπει να λαμβάνονται ως βάση τα διαστήματα αναφοράς του εργαστηρίου που αναγράφονται στην έκθεση των αποτελεσμάτων σας.

Αιμοσφαιρίνη: Ποιες τιμές υποδηλώνουν αναιμία;

Σύμφωνα με την κατευθυντήρια οδηγία του ΠΟΥ για το 2024:

Αυτά είναι τα κατώτερα όρια που χρησιμοποιούνται για τη διάγνωση της αναιμίας και όχι το πλήρες φυσιολογικό διάστημα αναφοράς. Στα παιδιά χρησιμοποιούνται όρια ανάλογα με την ηλικία.

Τιμές σιδήρου, TIBC και φερριτίνης

Σε άτομα με αναιμία, οι τιμές φερριτίνης μεταξύ 30–45 ng/mL μπορεί επίσης να είναι σημαντικές για την αξιολόγηση της έλλειψης σιδήρου. Δεν υπάρχει μία μοναδική «ιδανική τιμή» φερριτίνης· ερμηνεύεται σε συνδυασμό με τη γενική αίματος, τα συμπτώματα και, όταν χρειάζεται, τους δείκτες φλεγμονής.

Τιμές βιταμίνης B12

Η κατευθυντήρια οδηγία του NICE συνιστά την ακόλουθη αξιολόγηση για την ολική B12. Εάν το εργαστήριο διαθέτει επικυρωμένα όρια ειδικά για τη μέθοδο που χρησιμοποιεί, θα πρέπει να χρησιμοποιούνται αυτά.

Αυτή η ταξινόμηση δεν αποτελεί πλήρες φυσιολογικό εύρος αναφοράς. Τα συμπτώματα, τα συμπληρώματα που λαμβάνονται και η μέθοδος μέτρησης μπορεί να επηρεάσουν το αποτέλεσμα.

Τιμές φυλλικού οξέος

Τα όρια του φυλλικού οξέος μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με τη μέθοδο. Οι τροφές που καταναλώθηκαν πρόσφατα και τα συμπληρώματα βιταμινών μπορεί να επηρεάσουν το επίπεδο φυλλικού οξέος στον ορό.

Σε ποιους μπορεί να συνιστώνται εξετάσεις για αναιμία;

Σε άτομα με αδυναμία, εύκολη κόπωση, ωχρότητα, αίσθημα παλμών, ζάλη ή δύσπνοια μπορεί να πραγματοποιηθεί έλεγχος για αναιμία. Η έντονη εμμηνορρυσιακή αιμορραγία, η εγκυμοσύνη, η ανεπαρκής ή περιοριστική διατροφή, η δυσαπορρόφηση, μια χρόνια πάθηση ή προηγούμενο ιστορικό έλλειψης βιταμινών και σιδήρου μπορεί επίσης να απαιτούν αξιολόγηση.

Η επιλογή των εξετάσεων γίνεται ανάλογα με τα συμπτώματα του ατόμου και την αξιολόγηση του ιατρού. Αυτό το πακέτο βοηθά στη διερεύνηση συχνών ελλείψεων· από μόνο του δεν αποκλείει όλες τις αιτίες αναιμίας.

Χρειάζεται νηστεία πριν από τις εξετάσεις για αναιμία;

Για τη γενική αίματος και τη φερριτίνη συνήθως δεν απαιτείται νηστεία. Ωστόσο, καθώς το πακέτο περιλαμβάνει επίσης σίδηρο ορού και φυλλικό οξύ, μπορεί να ζητηθεί η λήψη του δείγματος το πρωί, αφού τηρηθεί η διάρκεια νηστείας που συνιστά το εργαστήριο. Επιτρέπεται η κατανάλωση νερού.

Ο σίδηρος, η B12, το φυλλικό οξύ και άλλα συμπληρώματα μπορεί να επηρεάσουν τα αποτελέσματα. Ενημερώστε το εργαστήριό μας για τα φάρμακα και τα συμπληρώματα που λαμβάνετε· μην διακόπτετε τη συνταγογραφημένη θεραπεία σας χωρίς ιατρική συμβουλή.

Πού μπορώ να κάνω εξετάσεις για αναιμία στη Βόρεια Κύπρο;

Μπορείτε να κάνετε τις εξετάσεις σας για την αξιολόγηση της αναιμίας στα παραρτήματα της Wellcare Laboratories στο Wellcare Health Clinic και στο Νοσοκομείο Miracle στη Λευκωσία και στο Νοσοκομείο Medicalport Tunççevik στην Κερύνεια.